Üçte Bir Nedir, Neden Önemlidir |
Churchill Formatı Neyi Anlatır
Puro dünyasında Churchill adı, aşağı yukarı on sekiz santim uzunluğundaki ve kırk yedi halka çapındaki klasik ölçüyü işaret eder. Bu boy, kısa formatlara göre belirgin biçimde daha uzun bir içim süresi tanımlar; çoğu zaman bir saati bulur. Küba punch 48 ile onluk 8-9-8 kutusu gibi daha derli toplu kutuları yan yana düşündüğünüzde, uzunluk farkı rahatça hissedilir. Uzun gövde, dumanın ağıza ulaşmadan önce daha fazla yol katetmesini sağlar ve böylece ısı daha yumuşak kalır. Başlamadan önce bir saatlik boş vakit bulmak hem keyif hem de düzgün yanma için akıllıca bir adımdır. Telaşlı bir içici için bu boy uygun düşmez; sakin bir akşam isteyen kişiye ise uyar. Ateşleme ilk üçte birde oturduğu için başlangıçta acele etmemek tüm içimin gidişatını şekillendirir. Uzun bir formatta tadın gelişimini izlemek, kısa boylarda kaçırılan ince geçişleri yakalamanızı kolaylaştırır. Kısacası bu format vakit ister ama emeğin karşılığını verir, üstelik uzun bir oturumda damağın ısınması, tütünün ilk dakikalardaki sertliğinden sonra yumuşamasını ve ortadaki derin bölümün açılmasını beklemek de anlam kazanır.
Double Corona Formatına Yakından Bakış
Double Corona, genellikle on dokuz santimi ve elli civarı halka çapını bulur; yani Churchill'den bir kademe daha iri ve daha kalın durur. Kalın çap, kor yüzeyini yayar ve dumanı dengeler. Punch double corona nasıl bu sınıfın tipik bir örneğidir; duke puro nasıl ise aynı kalınlık düşüncesini farklı bir biçimde gösterir. İki örnek yan yana konduğunda, çap büyüdükçe aromanın açılış temposunun ağırlaştığı açıkça görülür. Üçte birlik bölümler arasındaki geçişler de çok daha net ayırt edilir, çünkü her bölüm kendi karakterini yavaş yavaş ortaya koyar. Ateşin yüzeyi geniş olduğu için bu boyda telaşa gelmeyen bir içim ortaya çıkar ve puro elde tutulduğunda bile kendini hissettirir. Külün uzun süre düşmeden durması da bu formatın bilinen yanlarından biridir. Bu nedenle iri çaplı bir puro, alışkın damağa daha çok anlatacak şey verir, ayrıca bu kadar geniş bir çapta dilimlerin ağızda bıraktığı iz uzadığı için içici, her bölümü ayrı ayrı değerlendirme şansı bulur.
Uzun Oturumda Zaman Yönetimi
Double Corona boyunda bir puro yakmadan önce, akşamın geri kalanını hesaba katmak yerinde olur. Seksen dakikayı aşabilen oturumlar, bildirim ya da ziyaretçi yüzünden kesilirse keyfi kaçar. Küba punch mantua gibi büyük bir kutudan çıkan puro, böyle bir vakti bekler. Küba short de punch ise aynı çizginin kısa kolunu anlatır ve yarım saatlik bir molaya sığar. Hafta içi küçüğünü, hafta sonu büyüğünü tercih etmek akla yatkın bir düzendir. Telefonu uzaklaştırmak ve ortamı baştan toparlamak da fark yaratır. Külü silkelemek için bir kül tablası, ateşlemek için uzun bir kibrit ya da gazsız bir çakmak yanınızda bulunmalıdır. Yanına bir bardak su ve koyu bir kahve koymak da içimi rahatlatır. Bütün bu hazırlıklar yapıldığında puroyu ateşlemek için rahat bir nefesle oturmak yeterlidir. Uzun içimde zamana yayılmak asıl kuraldır, bu yüzden en iyi oturumlar genellikle önceden planlanmış, telefonların sessize alındığı, yanında uzun bir sohbetin ya da sessiz bir müziğin eşlik ettiği akşamlarda ortaya çıkar.
Gigante Formunu Anlamak
Halka çapı altmışa varınca puro, sade bir çubuktan çok küçük bir nesneye benzemeye başlar ve elde tutuşu bile farklılaşır. Koyu harmanlı signature gigante bu sınıfa dahil olur ve koyu harmanını geniş kesitte bolca taşır. Super selection nasıl ise çok daha klasik ölçülerde kalır ve aradaki fark hemen anlaşılır. İkisini yan yana tutan biri, kalınlığın duman hacmini nasıl yönlendirdiğini kolayca anlar. Geniş çapta duman daha bol ama çoğu zaman daha ılımlı gelir, çünkü ısı geniş bir yüzeye paylaşılır. Tütünün yoğunluğu çapla karıştırılmamalıdır; kalın olan her puro ağır, ince olan her puro hafif değildir. Çap yalnızca içimin süresini ve duman hacmini belirler. Harmanın dolgunluğunu ortaya koyan şey ise yaprakların cinsi, olgunluğu ve sarımdaki düzenidir, nitekim kalın bir puroda tatların birbirine karışmadan art arda sıralanması için hem harmanın hem de çapın uyumlu olması gerekir ve bu uyum ancak sabırla tadılarak fark edilir, aceleyle içilen bir purodan ise pek bir şey kalmaz. Bu yüzden büyük çaplı bir puroya başlarken kendinize yeterince zaman tanımanız gerekir.
Seçki Kutularıyla Damak Haritası Çıkarmak
Uzun bir puro hakkında karar vermeden önce, benzer ölçüde birkaç harmanı tatmak pratik bir yöntemdir. Kuru kakaolu blackbird robusto altı adetlik bir seçki olarak aynı boyda art arda tadım fırsatı tanır. Beşli robusto sampler ise beş ayrı örtü yapısını aynı ölçüde buluşturur. Robusto yarım saati hayli zorlar, uzun bir puroya kıyasla çok daha az zaman harcatır. Her denemenin ardından iki satırlık bir kayıt almak yardımcı olur. Hangisinde toprak, hangisinde sedir ya da baharat belirginleşti diye not etmek yeterlidir. Bu küçük arşiv, bir sonraki seçimde hangi yaprak tipinin damağa daha uygun geldiğini anlatır. Aynı günün farklı saatlerinde denemek, yorgunluğun ya da açlığın tadı nasıl etkilediğini de gösterir. Damak haritası oluştuktan sonra hangi harmanın uzun bir akşama değeceğine karar vermek çok daha netleşir, böylece hafta sonu için ayrılan uzun boylu bir puroyu seçerken elinizde yalnızca bir fikir değil, birkaç somut gözlem bulunur ve yanlış bir tercihin ihtimali küçülür.
Kalın Çaplı Puroda Yavaş Yanma
Altmış çaplı newman paketi kalın halkalı boylara giriş için pratik bir seçki oluşturur; geniş çap, acemi bir içicinin bile dumanı rahatça idare etmesine olanak tanır. Red gigante puro ise uzun gigante kalıbını dolgun bir harmanla bir araya getirir. Altmışlık çapta kor enli olduğundan puro yavaş ilerler ve bu da içimi bir saati rahatça bulan bir oturuma taşır. Bunun yansıması olarak duman soğuk kalır, damakta daha yumuşak bir his oluşturur. Ancak çap büyüdükçe düzgün yanmak zorlaşabilir. Başlangıçtaki ateşlemede tabanı düzgün kızdırmak, ilerleyen dakikalarda yan yanmayı önler. Yan yanma görülürse ucu hafifçe çevirerek ya da külü silkeleyip yeniden ateş vererek düzeltmek olasıdır. Çapı büyütmek bir puroyu daha ağır kılmaz, yalnızca daha geniş eder, nitekim en kalın purolarda bile ateşin eşit ilerlemesi, yalnızca kaliteli sarımın değil, içicinin ilk birkaç dakikadaki dikkatinin de sonucudur ve bu ayrıntıyı bilen biri sonraki purolarda çok daha rahat yanar. Kısacası küçük bir dikkat, uzun bir akşamın tamamına yansır ve sonuçta hem tat hem de yanma çok daha düzgün olur.
Ateşleme ve Kesim Üzerine Notlar
Uzun bir puroda başlangıç kesimi temiz atılmalıdır. Başın yalnızca küçük bir kısmını almak yetişir, fazlası çekişi gevşetip yanmayı bozabilir. Gazsız bir ateşleyici ya da odun çubuk kullanmak tada koku bulaşmasını engeller. Metal kutulu undercrown gibi küçük bir boy hızla toparlanır, bu yüzden kesim hatası daha az hissedilir. Vegafina nicaragua nasıl gibi dolgun bir yapı ise ısıya daha dikkatli yaklaşmayı ister. Dumanı acele çekmek ısıyı artırır ve aromayı yıpratır. Her dakikada bir ya da iki çekiş çoğu zaman rahat eder. Ateş sönerse panik yapmadan külü temizleyip puroyu yeniden tutuşturmak mümkündür. Kısa dinlenme araları da dumanı yumuşatır, tadın her aşamada daha berrak kalmasına imkan verir. Puroyu ağızlıktan ıslatmadan, dudaklar arasında hafifçe tutmak da bitişe kadar temiz bir tat bırakır, nitekim uzun bir oturumun sonunda bile puronun temiz bir tat bırakması, başlangıçtaki küçük hamlelerin ne kadar özenle yapıldığına ve içimin boyunca dumanın hangi tempoda çekildiğine dayanır. Bu yüzden çekişlerin arasını açmak, külü sert silkelememek ve yanma hattını gözle takip etmek iyi bir alışkanlıktır.
Nem ve Saklama Üzerine Notlar
Kalın ve uzun purolar, kuru ortamda hızla bozulur; özellikle örtü yaprağı nemsiz havada hemen gevşer. Yüzde altmış beş ile yetmiş arası nem ve yaklaşık yirmi derece sıcaklık, çoğu humidor için bilinen aralıktır. Quai d'orsay ambassadeur ile baalbeck ellilik kutu gibi ellilik kabinet kutular, aylara yayılan bir düzen kurmak isteyenler için değer kazanır. Kutuyu gereksiz yere kaldırmak dengeyi bozar. Yeni bir nemlendirici eklerken damıtık su seçmek önerilir. Yeni gelen purolara birkaç gün ortama alışma zamanı vermek de iyidir. Purolar arasında hava dolaşabilsin diye kutuyu aşırı doldurmamak gerekir. Nem göstergesini zaman zaman ikinci bir ölçerle sınamak faydalıdır. Güneş gören pencere kenarından ve ısı kaynaklarından uzak bir köşe bulmak en doğrusudur, bunun dışında purolar birbirinin kokusunu çabuk aldığı için aynı kabın içinde çok farklı harmanlı ürünleri karıştırmamak ve her kutunun içine düzenli bir sıra koymak da uzun vadede zahmeti azaltır. Düzenli bir kayıt, hangi kutunun ne kadar süre dinlendiğini hatırlamanıza da yardım eder.
Belicoso ile Churchill Arasındaki Fark
Belicoso sivri başıyla ayrılır; Churchill ise düz kapaklıdır ve bu fark içimin ilk dakikalarında kendini gösterir. Belicoso royal nasıl dumanı dar bir noktada yoğunlaştırır, bu yüzden ilk dakikalarda gövde daha net gelir. Ferah quai d'orsay capitolio gibi daha ferah bir profil, iki formda da aynı özenle kıyaslanabilir ve farkı ortaya çıkarır. Düz uç kesimi sadeleştirir, sivri uç ise nazik bir el gerektirir. Uçtan gereğinden fazla açmak çekişi hafifletir. Sivri uçlu formlarda ağızlık yönü daraldığı için duman toplanır, düz uçlarda ise daha geniş bir yüzeye açılır. Bu ayrım, aynı harmanın iki farklı kalıpta başka başka algılanmasına yol açar. Kesim aleti olarak keskin bir giyotin ya da çift bıçaklı bir makas seçmek yırtılmayı önler. Seçim çoğu zaman alışkanlığa ve kişisel zevke bırakılır, ayrıca kesim şeklinin tercih edilmesinde kişisel alışkanlıkların yanı sıra ateşleme alışkanlığının ve elde bulunan aletin de rolü büyük olduğu için iki formu da deneyip aradaki farkı kendi gözleminde görmek en doğru yöntemdir.
Uzun Bir Akşamda Puroya Eşlik Edenler
Uzun bir puroyu huzurla içmek istiyorsanız, ortam da önemlidir. Koyu kahve ya da demli çay çoğu içicinin vazgeçilmez eşlikçisidir; su ya da soda ise damağı temizler. Quai d'orsay clemenceau kavrulmuş badem tarafıyla kahveye eşlik eder, tatlılığı şekerden değil kuruyemişten getirdiği için ağırlaşmaz. Coronas puro ise daha kremsi duruşuyla hafif içeceklere uyar. Ağır bir sofradan hemen sonra yakmak yerine kısa bir süre dinlenmek akıllıcadır. Ortam havadar ve dingin olmalıdır; kapalı ve havasız bir odada duman ağırlaşır. Sohbet eşliğinde içildiğinde uzun bir puro kendiliğinden akar, yalnız içildiğinde ise daha yavaş tadılır. Rahat bir koltuk, yeterli ışık ve elinizin altında bir kül tablası da deneyimi bütünler, bu nedenle uzun bir puro için ayrılan akşam yalnızca tütünden değil, yanındaki içecekten, koltuktan, ışıktan ve sohbetten de oluştuğu için her ayrıntıyı önceden düşünmek akşamı zenginleştirir. Bütün bunlar bir araya geldiğinde, uzun bir puro sıradan bir molanın ötesinde, akşamın merkezinde yer alan küçük bir alışkanlığa dönüşür.